KỶ YẾU
40 NĂM THÀNH LẬP TRƯỜNG THCS & THPT ĐỐNG ĐA – ĐÀ LẠT
(1985 – 2025)
CHƯƠNG I.
LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN NHÀ TRƯỜNG
I. Tiền thân – Trường Trung Học Tư Thục Minh Đức (1962 – 1975)
Trường Trung Học Tư Thục Minh Đức Đà Lạt được thành lập năm 1962, tọa lạc trên tuyến đường Dankia nối dài đường Nguyễn Hoàng – nay là Xô Viết Nghệ Tĩnh, cách trung tâm thành phố Đà Lạt khoảng 6 km về hướng núi Lang Biang.
Trong những năm đầu thành lập, vùng đất nơi đây còn hoang sơ, dân cư thưa thớt, điều kiện kinh tế – xã hội còn nhiều thiếu thốn. Tuy vậy, tinh thần hiếu học của con em vùng ngoại ô Đà Lạt vẫn cháy sáng, trở thành nguồn động lực để ngôi trường Minh Đức ra đời – một biểu tượng của tri thức và lòng nhân ái giữa cao nguyên Lâm Viên.
Ban đầu, trường chỉ có hai lớp Đệ Thất và Đệ Lục (tương đương lớp 6 và 7 ngày nay), do Thầy Đỗ Nguyên Chương giữ chức Hiệu trưởng đầu tiên. Cơ sở vật chất chưa có, nhà trường phải mượn tạm nhà bà Paul để tổ chức dạy học.
Trong hoàn cảnh đầy khó khăn ấy, Cha Alexis Trépanier (Cha Tề) – một linh mục người Canada gốc Pháp – đã trở thành người mở đường và là linh hồn của ngôi trường Minh Đức. Với tấm lòng yêu thương học trò và niềm tin mãnh liệt vào giá trị giáo dục, Cha đã gửi thư về Canada kêu gọi sự hỗ trợ của các nhà hảo tâm. Trong bức thư, Cha viết những dòng xúc động:
“Allo! Allo! Voyez des élèves! Un tableau seulement.
Pas d’école, pas de livres, pas d’instruction.
Merci, gros comme nos montagnes de Da Lat.
S.O.S. Aidez-nous, s’il vous plaît!”
(Xin chào! Xin hãy nhìn những học sinh này – chỉ có một tấm bảng thôi.
Không trường, không sách, không tri thức. Xin cảm ơn bằng tất cả tấm lòng – lớn như những ngọn núi Đà Lạt của chúng tôi. Xin hãy giúp chúng tôi!)
Nhờ tấm lòng và sự vận động kiên trì ấy, từ năm 1963, Cha Trépanier đã huy động được nguồn tài trợ để xây dựng 3 phòng học đầu tiên, tạo nền tảng vững chắc cho chặng đường phát triển sau này.
-
Năm 1963: xây 3 phòng học đầu tiên (nay là khu mẫu giáo).
-
Năm 1964: xây thêm 4 phòng – gồm lớp Đệ Tứ, phòng cai trường và phòng giáo sư.
-
Giai đoạn 1965–1966: trường được mở rộng với 14 phòng học, 10 phòng nội trú, một dãy nhà ăn tập thể và một hội trường lớn.
Đến năm 1966, Minh Đức trở thành một trong những trường trung học tư thục có quy mô lớn ở vùng ven Đà Lạt, thu hút hơn 600 học sinh ngoại trú từ các khu vực Nguyễn Siêu, Cao Bá Quát, Bạch Đằng, Thánh Mẫu, Tùng Lâm, Đa Phú, Phước Thành, Lạc Dương... cùng hơn 100 học sinh nội trú từ các huyện và tỉnh lân cận như Nha Trang, Phan Rang, Bảo Lộc.
Trường có đủ các lớp từ Đệ Thất đến Đệ Nhất (lớp 6 đến lớp 12), với đội ngũ thầy cô uyên thâm, tâm huyết – nhiều người còn tham gia giảng dạy tại Viện Đại Học Đà Lạt.
Minh Đức không chỉ là một ngôi trường, mà còn là mái nhà tri thức và đạo đức, nơi rèn luyện nhiều thế hệ học sinh trở thành công dân có trí tuệ và nhân cách.
-
Năm 1971, Thầy Đỗ Nguyên Chương được cử đi du học ngành Hành chánh – Tài chánh tại Hoa Kỳ.
-
Thầy Trịnh Nhất Định, phụ khảo môn Triết tại Viện Đại học Đà Lạt, được bổ nhiệm làm Hiệu trưởng.
-
Năm 1973, Cha Alexis Trépanier về Canada chữa bệnh, Cha Laurent Vũ Văn Phát đảm nhiệm vai trò Giám đốc, Thầy Nguyễn Văn Năm làm Hiệu trưởng cho đến 30/4/1975.
Cha Alexis Trépanier, người được học trò trìu mến gọi là “Cha A-Lê-Xù Nguyễn Chỉnh Tề”, mãi được ghi nhớ như người gieo hạt đầu tiên của tri thức và lòng nhân ái nơi vùng đất Dankia – Lang Biang.
Những hạt mầm mà Cha và các thầy cô gieo trồng từ hơn nửa thế kỷ trước, hôm nay vẫn đơm hoa kết trái trong mỗi thế hệ học sinh Đống Đa.
II. Từ Trường Minh Đức đến Trường Phổ Thông Đống Đa (1975 – nay)
Sau ngày đất nước thống nhất, năm 1975, ngôi trường Minh Đức được tiếp quản và đổi tên thành Trường cấp II Đống Đa. Trong bối cảnh đất nước còn nhiều khó khăn, tập thể cán bộ, giáo viên và học sinh vẫn tiếp tục phát huy truyền thống hiếu học, đoàn kết và nỗ lực vươn lên trong giảng dạy – học tập.
Đến năm 1985, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lâm Đồng chính thức ban hành quyết định thành lập Trường Cấp II và III Đống Đa, đánh dấu một cột mốc lịch sử quan trọng.
Từ đây, trường bước vào giai đoạn phát triển toàn diện với hệ thống giáo dục liên cấp – vừa kế thừa truyền thống, vừa không ngừng đổi mới để đáp ứng yêu cầu giáo dục hiện đại.
Trải qua hơn 40 năm xây dựng và trưởng thành, Trường THCS & THPT Đống Đa – Đà Lạt đã không ngừng lớn mạnh cả về quy mô, chất lượng và uy tín. Từ một ngôi trường nhỏ giữa triền đồi Đa Nhim năm nào, nay Đống Đa đã trở thành mái nhà chung của hàng vạn học sinh, nơi gieo mầm tri thức, đạo đức và khát vọng cống hiến.
III. Dấu ấn 40 năm – Hành trình tri ân và tự hào
Bốn mươi năm qua, các thế hệ thầy – trò Trường THCS & THPT Đống Đa đã cùng nhau viết nên những trang sử đáng tự hào:
-
Những thế hệ thầy cô miệt mài cống hiến, giữ trọn tâm huyết “Tất cả vì học sinh thân yêu”.
-
Bao lớp học trò trưởng thành, trở thành những công dân có ích, góp phần dựng xây quê hương, đất nước.
-
Cơ sở vật chất không ngừng được đầu tư, khang trang, hiện đại hơn.
-
Phong trào dạy tốt – học tốt trở thành điểm sáng của ngành giáo dục Lâm Đồng.
Kỷ niệm 40 năm thành lập (1985–2025) là dịp để mỗi người con Đống Đa hướng về cội nguồn, tri ân và tự hào, đồng thời gửi gắm niềm tin cho chặng đường mới – nơi ngôi trường tiếp tục sứ mệnh cao quý:
“Trao tri thức – Gieo nhân cách – Thắp sáng ước mơ.”
IV. Lời tri ân
“Từ những viên gạch đầu tiên năm 1962 đến ngôi trường khang trang hôm nay là hành trình của biết bao tâm huyết, của mồ hôi, nước mắt và cả tình yêu thương.
Mỗi bước trưởng thành của Đống Đa đều in dấu công lao của các thế hệ lãnh đạo, thầy cô, học trò, phụ huynh và cộng đồng.”
Xin được nghiêng mình trước:
-
Các bậc tiền nhân – những người đã khai sáng và đặt nền móng cho sự nghiệp giáo dục Minh Đức – Đống Đa.
-
Các thế hệ thầy cô giáo – những người thầm lặng cống hiến cả cuộc đời cho lớp lớp học trò.
-
Các thế hệ học sinh – những niềm tự hào đã, đang và sẽ viết tiếp câu chuyện đẹp của ngôi trường mang tên Đống Đa – Đà Lạt.
(Kết thúc chương có thể đặt một trích dẫn mở đầu cho phần tiếp theo của Kỷ yếu, ví dụ:)
“Một ngôi trường không chỉ dạy kiến thức, mà còn dạy người ta cách sống tử tế, biết yêu thương và cống hiến.
Đó chính là tinh thần Đống Đa – từ Minh Đức năm xưa đến hôm nay.”
BÀI VIẾT NÀY CÒN SƠ KHAI, CÒN CẦN THÊM RẤT NHIỀU NGUỒN TƯ LIỆU VÀ HÌNH ẢNH TỔNG HỢP.
RẤT MONG NHẬN ĐƯỢC SỰ ĐÓNG GÓP CỦA TẤT CẢ CÁC THẦY CÔ, CÁN BỘ CÔNG NHÂN VIÊN, HỌC SINH QUA CÁC THẾ HỆ CHUNG TAY ĐÓNG GÓP
